chevron-down chevron-left chevron-right chevron-up home circle comment double-caret-left double-caret-right like like2 twitter epale-arrow-up text-bubble cloud stop caret-down caret-up caret-left caret-right file-text

EPALE - Plataforma eletrónica para a educação de adultos na Europa

Blogue

Je leert altijd iets nieuws – volwasseneneducatie en levensovergangen

15/12/2020
por NSS EPALE Nederland
Idioma: NL
Document available also in: EN LV

Oorspronkelijk gepubliceerd in het Engels door Regina Ebner

You always learn something new – Adult Learning and Education and Life Transitions

In ons leven vinden talloze overgangen plaats. Sommige daarvan zijn gepland en vinden plaats op een vast moment (denk aan het begin en einde van de schoolloopbaan, met pensioen gaan enz.). Andere – tamelijk traditionele – overgangen kunnen in zekere mate gepland zijn en de voorbereidingen en gevolgen ervan zijn algemeen bekend. Voorbeelden hiervan zijn trouwen en kinderen krijgen. Verder zijn er nog de gebeurtenissen die veel veerkracht vereisen, zoals een scheiding, ziekte of baanverlies. Het goede nieuws is dat volwasseneneducatie mensen op een zeer positieve manier kan ondersteunen tijdens deze levensovergangen.

Maatschappelijke en economische overgangen kunnen beter worden gefaciliteerd met behulp van onderwijs en opleiding. Denk bijvoorbeeld aan de digitalisering, die slechts deels een technologische kwestie is. Zoals u weet spelen digitale vaardigheden en de lacunes hierin een grote rol. Maar in deze blog zal ik me concentreren op de persoonlijke overgangen waar mensen in hun leven mee te maken krijgen.
Een paar voorbeelden:

  1. Een ‘traditionele’ groep lerenden zijn mensen die recent met pensioen zijn gegaan. Deze groep pakt vaak interesses en hobby’s op waar ze geen tijd voor hadden toen ze nog werkten. Wekelijkse lessen (als ze die volgen) brengen ook meer structuur in de week, wat heel belangrijk kan zijn voor mensen die plotseling geen vaste verplichtingen meer hebben.
  2. Toen ik Engels voor volwassenen gaf in Wenen, was er één groep lerenden die in bijna alle cursussen vertegenwoordigd was: ouders – ouders van kinderen die binnenkort Engels zouden gaan leren. Dit is een groep die vooral geïnteresseerd is in taalcompetentie. Ze willen hun kinderen kunnen helpen. In heel wat landen worden ook andere cursussen aangeboden voor ouders: van gezondheid en voeding tot opvoedadvies. Het verschilt van land tot land of deze cursussen worden aangeboden in centra voor volwasseneneducatie, in sociale/gezinscentra of in andere instellingen, maar ze maken beslist deel uit van de volwasseneneducatie.
  3. Gescheiden mensen vormen een andere groep die steun kan hebben aan volwasseneneducatie. Een relatiebreuk of scheiding betekent vaak een verandering in levensstijl, dagritme, vrienden en kennissen. Volwasseneneducatie kan structuur bieden in de vrije tijd en nieuwe vrienden en interesses opleveren.
  4. Ziektes, met name chronische ziektes, kunnen een enorme overgang zijn voor de zieke, en meestal ook voor familie en vrienden. Centra voor volwasseneneducatie kunnen informatie en steun bieden, zowel voor de zieke als voor familieleden. Net als bij de andere voorbeelden kunnen deze groepsbijeenkomsten en sessies plaatsvinden in een centrum voor volwasseneneducatie, maar ze kunnen ook zelf worden georganiseerd (als een soort Noordse studiekring) of plaatsvinden in een ziekenhuis of kliniek.

Een van de beste voorbeelden van de steun die volwasseneneducatie kan bieden (en dat verband houdt met het laatste voorbeeld dat ik hierboven gaf), vond ik in een roman. In Deaf Sentence van David Lodge wordt een gepensioneerde universiteitshoogleraar steeds hardhorender. Daarom meldt hij zich aan voor een cursus liplezen. Hij twijfelt of het wel echt zal helpen, maar:

[…] Ik ervaar de les als een rustgevend en verfrissend intermezzo in de week, een welkome onderbreking van de kwellende zelfreflectie waar ik sinds mijn pensionering zoveel tijd voor heb. Het leidt me af van alle zorgen over mijn persoonlijke leven die ik op dit moment heb. Bovenal is het heerlijk ontspannend om onder de mensen te zijn zonder me op zijn minst dom, ongemakkelijk of schuldig te hoeven voelen omdat ik doof ben (zie: Lodge, David: Deaf Sentence, p. 156, Penguin, 2008.)

Is dat geen perfecte beschrijving van wat volwasseneneducatie kan betekenen bij overgangen in het leven? Zij biedt steun en afleiding in een veilige omgeving waarin niet wordt geoordeeld. Ik zal jullie vertellen hoe de roman afliep. In het boek maakt de hoofdpersoon een aantal dingen mee die kenmerkend zijn voor de levensfase waarin hij zich bevindt, en aan het eind van het boek gaat hij weer naar zijn cursus liplezen, waar hij zoals altijd ‘wederzijdse vriendelijkheid en compassie’ ervaart. Om het liplezen te oefenen, presenteert de opleider verhalen en feiten die ze bespreken. De laatste zin van het boek is: ‘Ik leer altijd iets nieuws bij de cursus liplezen.’

Ziedaar de kracht en vreugde van leren! Mijn excuses als u vindt dat ik me te zeer heb gebaseerd op fictie om mijn punt duidelijk te maken; eens in de zoveel tijd komt mijn literatuurachtergrond weer naar boven. Ik ben heel benieuwd naar uw ervaringen als lerende of als docent/opleider met volwasseneneducatie tijdens levensovergangen!

Post uw bijdrage in de reacties onder deze blog.

 

Share on Facebook Share on Twitter Epale SoundCloud Share on LinkedIn Share on email
Refresh comments Enable auto refresh

Apresentando 1 - 2 de 2
  • Retrato de Ramon Mangion
    Transitions are always a challenging aspect of our lives. People need to recognise such challenges and if necessary plan for them. Nevertheless these can also be learning opportunities for us to build resilience and deal with new situations.
  • Retrato de Marija Elena Borg
    Transitions are always challenging as they induce vulnerability: forcing people to let go of what they’re used to and what they’re comfortable with, whilst entering a new phase of life. Living in a culture that has taught people to fear uncertainty, it is only natural for anxiety to take over when such disruptions are brought about. However, on the plus side, these same transitions provide people with the chance to learn more about their strengths and gain a renewed sense of perspective on life.