chevron-down chevron-left chevron-right chevron-up home circle comment double-caret-left double-caret-right like like2 twitter epale-arrow-up text-bubble cloud stop caret-down caret-up caret-left caret-right file-text

EPALE - Elektroniczna platforma na rzecz uczenia się dorosłych w Europie

Blog

Z biblioteką przez Sieć

05/04/2020
przez Monika Schmeich...
Język: PL

Czy biblioteka bez książek i regałów jest jeszcze biblioteką? Czy udostępnianie dóbr kultury może ograniczyć się do przekazywania kodów i linków do zasobów dostępnych w internecie? Co może robić bibliotekarz za zamkniętymi drzwiami? 

Znajdujemy się w sytuacji bez precedensu. Początkowo wydawało się, że izolacja potrwa tylko chwilę (dwa tygodnie). Jednak z każdym dniem znika nadzieja na szybki powrót do normalności. Przedłużające się zamknięcie wypożyczalni zmusza bibliotekarzy do redefiniowania ich roli i całkowitego przeniesienia działań na rzecz promocji czytelnictwa i społeczności lokalnych do sieci. Jak sobie z tym radzą? Początkowo nieśmiałe inicjatywy w Social Mediach i na portalach internetowych stają się coraz odważniejsze. Pojawiają się nowe pomysły, wykorzystywane są kolejne narzędzia. Wszystko po to, aby nie pozwolić czytelnikom zapomnieć o swojej bibliotece. To bardzo ważne z wielu powodów. Jednym z nich jest niosące nadzieję zjawisko, że w izolacji książka znów staje się ważna. Otwiera zamknięty w domach świat. Pozwala odbyć podróż poza cztery ściany lokum.

Poniższy przegląd jest subiektywnym wyborem inicjatyw, które w ciekawy sposób aktywizują czytelników i mogą być inspiracją dla innych bibliotek. 

Domowa Biblioteka

W literackim świecie nie tylko biblioteki przeniosły swoją działalność do sieci. Właściwie od samego początku w Social Mediach możemy oglądać pisarzy czytających fragmenty swoich dzieł (np. akcja Ul z Książkami), wydawnictwa udostępniające książki lub materiały edukacyjne (wydawnictwo Olesiejuk udostępniło e-booka o Koronawirusie) czy organizacje pozarządowe prowadzące akcje promujące literaturę. Bibliotekarze jako jedni z najbardziej elastycznych i kreatywnych pracowników instytucji kultury również nie mogli pozostać w tyle. Podejmowane przez nich inicjatywy z każdym dniem stają się coraz ciekawsze, rozbudowane i interaktywne. W tym kontekście działania wielu bibliotek, jak zawsze skupiają się w dużej mierze na dostarczeniu czytelnikom ciekawych propozycji lektur i edukacyjnych aktywności opartych o literaturę:  

Wirtualny spacer 

Biblioteka jest zamknięta? Nie ma problemu. Jeśli czytelnicy nie mogą wejść do budynku w świecie rzeczywistym to pospacerują sobie wirtualnie! Ciekawy projekt przygotowała Miejska Biblioteka Publiczna w Sosnowcu. Dzięki technologii możemy odbyć wirtualny spacer po zamkniętej Zagłębiowskiej Mediatece. Zdjęcia 360 możemy oglądać zarówno przy użyciu komputera jak i gogli do Wirtualnej Rzeczywistości. Spacer został przygotowany dzięki możliwościom darmowego programu Orbix 360.

Bazy kultury i wystawy

Bibliotekarze ze względu na charakter wykonywanej pracy są przyzwyczajeni do dzielenia się wszystkim - zbiorami, wiedzą i wszelkimi innymi zasobami. Kiedy więc zamknięto książnice ich pracownicy zaczęli kompulsywnie wręcz udostępniać i proponować swoim użytkownikom zasoby sieci. Stąd też jednym z najpopularniejszych działań (obok przekazywania kodów do platform z e-bookami) jest tworzenie repozytoriów z linkami do własnych zbiorów, interesujących zasobów kultury oraz materiałów edukacyjnych dostępnych online. Bazy linków przyjmują różnorodne formy od specjalnych zakładek i artykułów na stronach internetowych aż po interaktywne prezentacje: 

Wśród bogatych cyfrowych zasobów kultury (własnych i znalezionych) bibliotekarze udostępniają również wystawy tematyczne w formie on-line. Przykładowo Wojewódzka Biblioteka Publiczna w Łodzi prezentuje ekspozycje pt: “Nutą pokrzepienia - czyli Józef Piłsudski w utworach muzycznych”, “...małe kartki z dalekiej prowincji - korespondencja Zbigniewa Herberta” czy “Francja w bibliotece miasta włókniarzy”. Spacer po wystawie w formie wideo przygotowała Biblioteka Publiczna w Piasecznie. Ciekawy sposób prezentacji mają również wystawy historyczne przygotowane przez Bibliotekę Publiczną w Krynicy Zdroju.

Filmy i podcasty

Każdy kto chodzi do biblioteki wie, że jej pracownicy potrafią nie tylko polecać książki, projektować wystawy, prowadzić warsztaty i moderować spotkania autorskie. W swoim kompetencyjnym instrumentarium posiadają również umiejętności, które pozwalają im pisać piosenki, nagrywać teledyski, tutoriale, podcasty i audiobooki. Z jakim skutkiem? Oceńcie sami oglądając kilka wybranych prób:

Pomoc dla służby zdrowia

Pracownicy bibliotek jako jeden z najniżej opłacanych a jednocześnie najbardziej zaangażowanych zawodów, w większości mają w sobie dusze społeczników. Nic więc dziwnego, że kiedy podczas epidemii w szpitalach zabrakło maseczek ochronnych wielu z nich bez wahania włączyło się w akcje związane z szyciem i dostarczaniem ich zarówno do pracowników służby zdrowia jak i do mieszkańców swoich miejscowości. Takie działania podjęły m.in. 

Biblioteka Stacja Kultura w Rumi poszła o krok dalej nagrywając tutorial pt: Uszyj maseczkę z Panią Magdą z biblioteki!

Wyzwania czytelnicze

Na co dzień praca bibliotekarzy skupia się często na aktywizacji społeczności na rzecz, których działają. Jak angażować czytelników w czasie izolacji? Oczywiście poprzez onlinowe wyzwania czytelnicze. A tych w sieci jest bardzo wiele. Najpopularniejsze są akcje pt: “Pokaż nam co czytasz!”. Znajdziemy je na wielu profilach bibliotecznych w SM. Pojawiają się również inne wyzwania np:

Hashtagi w mediach społecznościowych

Przedstawione powyżej inicjatywy to tylko maleńki wycinek niezmierzonych, kreatywnych działań bibliotekarzy, których z dnia na dzień jest coraz więcej. Aby móc odszukać i inspirować się ciekawymi inicjatywami warto śledzić porządkujące SM hastagi. Oto kilka z nich: #bibliotekaonline, ‪#‎zostanwdomuczytajksiazki‬, #czytamwdomu, #bibliotekazdalnie.

Wiele inspirujących inicjatyw opatrywanych jest hashtagiem #niezostawiamczytelnika założonym przez Stowarzyszenie Bibliotekarzy Polskich. SBP publikuje na swojej stronie i profilu wybrane inicjatywy z tym znacznikiem. 


Monika Schmeichel-Zarzeczna – historyk sztuki, trenerka, animatorka kultury, bibliotekarka i kurator wystaw. Obecnie kieruje Filią nr 38 w Miejskiej Bibliotece Publicznej im. H. Łopacińskiego w Lublinie gdzie organizuje wydarzenia dla różnych grup wiekowych. Członkini Stowarzyszenia LABiB. Ambasadorka EPALE.

  

Zobacz także:

Seniorzy w sieci wspomnień – kursy komputerowe i inne biblioteczne działania wprowadzające seniorów w cyfrowy świat

Poza biblioteką... Akcje promujące czytelnictwo w przestrzeni miejskiej – dobre praktyki

“Radość uczenia się przez całe życie według metody Marii Montessori dla Seniorów” – rozmowa z Jolantą Janiec

Wędrówki Bibliotekarzy – ogólnopolski program wymiany „Praktyka dla Praktyka”

Biblioteka Dorosłego Człowieka. O nieograniczonych możliwościach bibliotekarzy

“Kreatywne rodzicielstwo” - wspieranie kompetencji rodzicielskich poprzez działania biblioteczne

Proces i podążanie za tym co przychodzi... Czyli arteterapia w więzieniu. Rozmowa z Urszulą Trzeciakowską

 

 

Jesteś zainteresowany edukacją w bibliotekach? Szukasz inspiracji, sprawdzonych metod i niestandardowych form?

Tutaj zebraliśmy dla Ciebie wszystkie artykuły na ten temat dostępne na polskim EPALE! 

Share on Facebook Share on Twitter Epale SoundCloud Share on LinkedIn
Refresh comments Enable auto refresh

Wyświetla 1 - 1 z 1
  • Obrazek użytkownika Rafał Żak
    Dzięki za serie inspiracji. Nie tylko dla mnie. Mam w domu siedmiolatka, który jest fanatykiem czytania, czuję, że sporo czasu spędzimy klikając kolejno w te linki. Właśnie zaczynam szukać najstarszej książki w moich zbiorach ;-)