chevron-down chevron-left chevron-right chevron-up home circle comment double-caret-left double-caret-right like like2 twitter epale-arrow-up text-bubble cloud stop caret-down caret-up caret-left caret-right file-text

EPALE

Elektroniczna platforma na rzecz uczenia się dorosłych w Europie

 
 

Blog

Wędrówki Bibliotekarzy – ogólnopolski program wymiany „Praktyka dla Praktyka”

25/02/2018
by Monika Schmeich...
Język: PL
Document available also in: FR DE

Bibliotekarz - odejście od stereotypu

Praca w bibliotece stereotypowo postrzegana jest jako spokojne, niewymagające szczególnych umiejętności, niejednokrotnie nudne i bezproduktywne zajęcie. Być może w całym kraju można znaleźć przedstawicieli zawodu, dla których największym dylematem dnia jest wybór czasopisma do świeżo zaparzonej kawy. Jednakże wśród nich przeważają osoby, dla których biblioteka otwiera przestrzeń nowych możliwości. Staje się miejscem, gdzie można dać upust własnej kreatywności, gdzie człowiek nieustannie uczy się czegoś nowego i tą wiedzą dzieli się z innymi.

Bibliotekarze nowej generacji

Od momentu uwolnienia zawodu świat bibliotekarski stał się niezwykle zróżnicowany. Jego pracownicy to obecnie specjaliści z różnych dziedzin – historycy, poloniści, kulturoznawcy, animatorzy kultury, pedagodzy, posiadający szeroki zakres kompetencji. Rezultatem takiego stanu rzeczy jest bogata oferta proponowana użytkownikom ze wszystkich grup wiekowych. W bibliotekach na dobre zagościły nowe technologie. Organizowane są kursy komputerowe, zajęcia z robotyki, popularna staje się gamifikacja i e-learning, a to tylko niewielki wycinek działalności rozwijanej w ostatnich latach. Miejsca te zaczynają być postrzegane jako centra kultury o znacznym potencjale edukacyjnym i kulturotwórczym. Są przestrzenią szczególnie silnej aktywizacji społeczności lokalnych do zachowań twórczych w różnych dziedzinach życia. Mają także wpływ na integrację tych społeczności. Codzienny, bezpośredni kontakt z mieszkańcami pozwala bibliotekarzom modyfikować i dostosowywać podejmowane inicjatywy do ich potrzeb. Można zaryzykować stwierdzenie, że nie ma drugiej instytucji znającej obszary zainteresowań swoich odbiorców w tak znacznym stopniu. Nietrudno jednocześnie zauważyć, że wyzwania stojące przed nowoczesnymi bibliotekami są coraz trudniejsze. Dlatego też zauważalna jest w środowisku silna potrzeba ciągłego rozwoju i podnoszenia kompetencji pracowników. Świadczy o tym ogromne zainteresowanie wydarzeniami skierowanymi do kadry bibliotekarskiej. Dobrym przykładem jest Ogólnopolski Kongres Bibliotek (na który w ubiegłym roku wszystkie miejsca zarezerwowane były już godzinę po ogłoszeniu rejestracji), czy wydarzenia o mniejszym zasięgu, jak np. zorganizowany w Lublinie BiblioLab (gdzie limit miejsc wyczerpał się już po 3 godzinach rejestracji). Co ciekawe, programy obu tych wydarzeń bazowały na prelekcjach i warsztatach prowadzonych w znacznej części przez bibliotekarzy.

“Dziel się wiedzą, mnóż pomysły”

Zróżnicowane zainteresowania i obszary działalności pracowników bibliotek niosą ze sobą możliwość inspirowania się i wzajemnego podnoszenia kompetencji. To właśnie w doświadczeniach praktyków tkwi olbrzymi potencjał, który nie może pozostać niewykorzystany. W tej sytuacji rozwój zawodowy staje się łatwiej dostępny zarówno pod względem finansowym, jak i logistycznym, ponieważ nie zawsze konieczne jest zatrudnianie trenerów z zewnątrz.

Od 5 lat społecznością propagującą ideę dzielenia się wiedzą jest Sieć LABiB założona z inicjatywy Fundacji Rozwoju Społeczeństwa Informacyjnego jako jeden z elementów Programu Rozwoju Bibliotek. Członkowie sieci spotykają się kilka razy w roku, aby brać udział we wspólnych szkoleniach, dzielić się projektami, a także pracować nad programami wspierającymi środowisko bibliotekarskie. To właśnie członkowie Sieci Natalia Gromow (dyrektor MBP w Gdyni), Karol Baranowski (pracownik Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej w Krakowie) oraz współpracująca z nimi Agnieszka Pękała (pracownik MBP w Gdyni) zainicjowali ogólnopolski program wymiany pod hasłem „Praktyka dla Praktyka”. Projekt został zrealizowany dzięki współpracy Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej w Krakowie oraz Miejskiej Biblioteki Publicznej w Gdyni. Dotychczas odbyły się dwie edycje (w tym jedna pilotażowa), w których wzięło udział kilkunastu bibliotekarzy.

“Praktyka dla Praktyka” - szansa na rozwój

Czym jest „Praktyka dla Praktyka”? Szansą na zdobycie bezcennego doświadczenia zawodowego. To trwająca tydzień wymiana polegająca na wysłaniu pracownika do biblioteki partnerskiej i przyjęciu na jego miejsce osoby o podobnych kwalifikacjach na „zastępstwo”. Uczestnicy projektu przez cały czas trwania projektu pracują w wybranej przez siebie instytucji. Nie są zatem obserwatorami odwiedzającymi partnera na zasadach wizyty studyjnej. Na 5 dni stają się częścią nowego zespołu. Obsługują czytelników, prowadzą warsztaty, ale również nawiązują znajomości i inspirują się działaniami innych. Umożliwia to postrzeganie swojej pracy z nowej perspektywy, a także porównanie standardów i rozwiązań stosowanych w instytucjach partnerskich. Każdy z uczestników współpracuje z opiekunem merytorycznym, z którym kontaktuje się już przed rozpoczęciem wymiany. Opiekun otrzymuje informacje na jakim stanowisku pracuje praktyk w swojej bibliotece macierzystej oraz jakie są jego obowiązki. Na bazie tych informacji przygotowywane jest stanowisko i plan pracy.

 

/pl/file/rybnik-4-4jpgrybnik-4-of-4.jpg

 

Bibliotekarze, którzy dotychczas wzięli udział w programie oceniają go jako bardzo rozwijające i potrzebne doświadczenie. Ich relacje zamieszczane są na blogu praktykadlapraktyka.pl:

Wymiana w ramach programu „Praktyka dla praktyka” daje świetną okazję, żeby zobaczyć inną bibliotekę „od kuchni”. Jest szansą na poznanie ciekawych, wręcz niezwykłych ludzi, którzy podzielają nasze pasje i chcą się nimi dzielić. Może być także kopalnią pomysłów. Mnie osobiście tydzień spędzony w Rybniku pozwolił także trochę inaczej spojrzeć na moją codzienną pracę w Bibliotece Manhattan, nabrać dystansu, uporządkować priorytety. (Magdalena Litwin)1

Dzięki wizycie w Manhattanie nikt mi nie wmówi, że ludzie nie czytają książek i nie chodzą do biblioteki- tam zawsze jest pełno czytelników, miejsca w czytelni zajęte, a między półkami zaaferowani czytelnicy- odpowiednie miejsce, literatura, oferta dla dzieci, młodzieży i dorosłych, przyjazna atmosfera i biblioteka jest dla ludzi! (Bogumiła Ziołko-Napieralska)2

„Praktyka dla Praktyka” została stworzona również z myślą o kadrze zarządzającej. Dyrektorzy bibliotek i kierownicy oddziałów lub filii mają możliwość uczestniczenia w trzydniowym Job Shadowingu. Pobyt oparty jest o aktywną obserwację wybranej osoby piastującej to samo stanowisko w bibliotece partnerskiej. To czas na przyjrzenie się pracy partnera, ale również możliwość dyskusji, nawiązania współpracy i porównania sposobu zarządzania. Tak wspomina swój pobyt jedna z uczestniczek:

Myślisz, że jak kogoś znasz kilka dobrych lat, za wami wspólne szkolenia, warsztaty, kongresy i wiele godzin przegadanych o bibliotekach, to już wiesz o jego pracy prawie wszystko. A potem widzisz go w tej pracy na żywo i masz poczucie, że jeszcze wiele godzin przydałoby się, by się dowiedzieć tego przysłowiowego “wszystkiego”. Uważam, że job shadowing to świetna okazja by poznać specyfikę pracy innej osoby pełniącej podobną funkcję, to także okazja, by jakby w lustrzanym odbiciu zobaczyć swoją pracę, a potem wrócić do niej bogatszym o nowe spojrzenia, refleksje i doświadczenia. Myślę, że to wartość dodana dla obu stron tego zawodowego “towarzyszenia” sobie, w końcu dla praktyków najcenniejsza jest praktyka. (Dorota Woźnica)3

Podsumowując „Praktyka dla Praktyka” to program, który wspiera rozwój bibliotekarzy bazując na wymianie wiedzy i doświadczeń. Pomaga pracownikom wyjść z bezpiecznej przestrzeni własnej instytucji i otworzyć się na nowe rozwiązania, a także przyczynić się do nawiązywania relacji partnerskich między bibliotekami. Stanowi ponadto doskonały wstęp do podejmowania kolejnych wyzwań i wyruszania w dalszą drogę, którą otwierają duże programy takie jak akcja 1 Erasmus +.

W 2018 r. planowana jest kolejna edycja do udziału, w której organizatorzy serdecznie zapraszają. Aktualne informacje i wszystkie relacje można znaleźć na blogu praktykadlapraktyka.pl.


Przypisy:

1praktykadlapraktyka.pl/relacje-z-praktyk/relacja-praktyki-miejskiej-bibliotece-publicznej-rybniku-magdalena-litwin/

2praktykadlapraktyka.pl/relacje-z-praktyk/bogumila-ziolko-napieralska-nikt-mi-wmowi-ze-ludzie-czytaja-ksiazek/

3praktykadlapraktyka.pl/relacje-z-praktyk/praktykiem-o-praktyce-czyli-o-job-shadowingu-bibliotece-suskiej-relacja-doroty-woznicy/

 

Monika Schmeichel-Zarzeczna – historyk sztuki, animatorka kultury, bibliotekarka, grafik i kurator wystaw. Obecnie pracuje w Miejskiej Bibliotece Publicznej im. H. Łopacińskiego w Lublinie gdzie prowadzi warsztaty i spotkania dla różnych grup wiekowych. Członkini Ogólnopolskiej Sieci Bibliotekarzy LABiB. Ambasadorka EPALE.

 

Zobacz także:

“Radość uczenia się przez całe życie według metody Marii Montessori dla Seniorów” – rozmowa z Jolantą Janiec
BIBLIOTEKARZU, OGARNIJ SIĘ!

Share on Facebook Share on Twitter Epale SoundCloud Share on LinkedIn
Refresh comments Enable auto refresh

Wyświetla 1 - 2 z 2
  • Obrazek użytkownika Beata Jurkowicz
    W mojej podstawówce bibliotekę szkolną prowadziły polonistki. To nie były "zwykłe" bibliotekarki, to były instytucje. Zawsze polecały mi ciekawe książki do przeczytania (poza lekturami oczywiście), a zwrot książek wiązał się z merytoryczną dyskusją (niewymuszaną) o przeczytanych książkach. Dzięki moim paniom bibliotekarkom rozwinęłam - niezwykle cenne na rynku pracy - myślenie krytyczne (jak pokazują badania, m.in. te prezentowane na EPALE).
  • Obrazek użytkownika Monika Schmeichel-Zarzeczna
    Również mam podobne wspomnienia z lat szkolnych. Bibliotekarka to była Pani, która potrafiła znaleźć książkę na każdy temat i tak o niej opowiedzieć, że chciało się czytać.:) Teraz niestety w wielu szkołach biblioteki są otwarte przez kilkadziesiąt minut dziennie, więc ciężko jest pracującym tam osobom kształtować postawy czytelnicze wśród uczniów.
    Inaczej ma się sytuacji w Bibliotekach Publicznych. Tutaj zarówno dorośli jak i dzieci bardzo często korzystają z porad pracowników. Co więcej po kilku wizytach bibliotekarz wie już, co się danej osobie spodoba i może polecić szereg ciekawych pozycji.
    Trzeba jednak pamiętać, że obecnie to jedna z wielu funkcji jakie pełnią pracownicy bibliotek. Staramy się promować czytelnictwo i aktywizować lokalne społeczności do różnych działań, prowadzimy kluby dyskusyjne, zapraszamy ekspertów z wielu dziedzin, aby wspierać wszechstronny rozwój użytkowników.