chevron-down chevron-left chevron-right chevron-up home circle comment double-caret-left double-caret-right like like2 twitter epale-arrow-up text-bubble cloud stop caret-down caret-up caret-left caret-right file-text

EPALE - Elektronisch platform voor volwasseneneducatie in Europa

Blogs

Otwarte zasoby edukacyjne jako sposób na nabycie kompetencji pedagogicznych w zakresie mediów przez edukatorów dorosłych

05/09/2018
door Beata Jurkowicz
Taal: PL
Document available also in: DE EN HR IT

/nl/file/openeducationalresourceslogo-250x167jpg-0open_educational_resources_logo-250x167.jpg

Das Symbol für frei zugängliche digitale Lernmaterialien: aufgeschlagenes Buch, aus dem sich Arme emporrecken
Język oryginału: niemiecki; tłumaczenie: NSS Polska

Digitalizacja codzienności (również szkolnej) stawia przed pedagogami osób dorosłych podwójne wyzwanie. Z jednej strony muszą oni sami posiadać kompetencje w zakresie mediów, aby móc radzić sobie w cyfrowym świecie zarówno prywatnie jak i zawodowo. A z drugiej strony muszą rozwinąć własne kompetencje pedagogiczne w zakresie mediów, aby móc dostosować się do zmienionych wymagań odnośnie praktyki pedagogicznej na różnych poziomach: W społeczeństwie kompetencje w zakresie mediów stają się coraz ważniejszymi kompetencjami życiowymi, a tym samym głównym zadaniem edukacyjnym. Ponadto rośnie zainteresowanie blended-learningiem i e-learningiem. W praktyce obie te formy kształcenia mają wpływ na konkretne planowanie i przygotowanie przez nauczycieli indywidualnych ofert edukacyjnych. W ramach projektu MEKWEP potwierdzono powyższe stwierdzenia badaniem jakościowym oraz opracowano model kompetencji pedagogicznych w obszarze mediów. Na kompetencje pedagogiczne dotyczące mediów składają się: własne kompetencje w zakresie mediów, kompetencje w danej dziedzinie związane z mediami, postawy i samokontrola odnoszące się do mediów, kompetencje zawodowe w obszarze mediów oraz kompetencje dydaktyczne związane z mediami.

Również koncepcja otwartych zasobów edukacyjnych (open educational resources = OER) może być uznana za rozwój w związku z cyfryzacją edukacji. Do OER zalicza się wszelkiego rodzaju materiały (dokumenty, plany, nagrania wideo etc.), które wykorzystuje się w edukacji i opublikowane na warunkach licencji otwartej (przeważnie Creative-Commons). Oznacza to, że mogą one być każdemu udostępniane, a poza tym mogą być zmieniane i przetwarzane.

W jaki sposób otwarte zasoby edukacyjne pozwalają na zwiększenie kompetencji pedagogicznych w zakresie mediów?

Poniżej przedstawiono przykładowe związki między rozwojem kompetencji pedagogicznych w zakresie mediów a wykorzystaniem lub wytwarzaniem otwartych zasobów edukacyjnych:

OER są zazwyczaj dostępne w formatach cyfrowych lub są tworzone w formatach cyfrowych. To ostatnie wymaga od nauczycieli, aby najpierw wybrali odpowiednie narzędzia i zapoznali się z ich możliwościami i funkcjami. Zdobywając odpowiednie doświadczenie w użytkowaniu, zwiększamy własne kompetencje w zakresie mediów oraz pewność w posługiwaniu się narzędziami cyfrowymi.

Cyfrowa forma wielu programów OER sprawia, że są one szczególnie kompatybilne z nowymi formatami kształcenia takimi jak blended learning lub koncepcją flipped classroom. Dane zastosowanie wymaga prawie zawsze dostosowania materiału do wymagań danego tematu, grupy docelowej i formatu. Z reguły tekst z Internetu opublikowany na warunkach licencji otwartej nie może zostać kompletnie przejęty jako moduł edukacyjny w kursie online. Te rozważania w związku z OER mogą zatem przyczynić się do zwiększenia kompetencji nauczycieli w zakresie dydaktyki mediów.

/nl/file/system-9549721280jpgsystem-954972_1280.jpg

Porträtfotos von Menschen vor einem Gitternetz

Koncepcja OER opiera się na koncepcji współpracy: Ponieważ materiały mogą być przetwarzane bez dalszej zgody, przy tworzeniu zawsze brani są pod uwagę „inni”. Im więcej osób edytuje i ponownie publikuje oryginalne dzieło, tym bardziej przeobraża się ono z wysiłku jednostki w dzieło społeczności. OER mogą być zatem sposobem na opracowanie strategii postępowania z cyfrowymi odbiorcami oraz na przetestowanie działań medialnych. Mogą one również stanowić okazję do refleksji nad własnym rozumieniem jakości i preferencji w zakresie formatów, wzornictwa itp. W ten sposób OER mogą wspierać wykształcenie postaw związanych z mediami i zdolności do kierowania własnym profesjonalnym postępowaniem.

Jeśli chodzi o wykorzystanie materiałów edukacyjnych w związku z oznaczaniem otwartych materiałów edukacyjnych, to twórcy zazwyczaj zajmują się pewnymi kwestiami prawnymi:

  • Kiedy można udzielić wolnej licencji?

  • Która licencja jest właściwą?

Zazwyczaj zastanawiamy się nie tylko nad warunkami ramowymi ochrony praw autorskich we własnej pracy edukacyjnej, ale również nad zwyczajami panującymi w obszarze i własnej instytucji. W ten sposób zajęcie się OER może przyczynić się do poszerzenia kompetencji w dziedzinie związanej z mediami.

Podsumowując warto, aby edukatorzy zapoznali się z otwartymi zasobami edukacyjnymi i wypróbowali się w ich tworzeniu, edycji i publikacji. Na tym skorzystają zarówno bezpośrednio jak i pośrednio nie tylko nauczyciele ale również i uczniowie.

/nl/file/koschorreckcdie-lichtenscheidtjpg-0koschorreck_c_die-lichtenscheidt.jpg

Jan Koschorreck Foto: DIE/Lichtenscheidt

Jan Koschorreck jest asystentem naukowym w Niemieckim Instytucie Edukacji Dorosłych (DIE) w Bonn, gdzie zajmuje się problematyką „Open Educational Resources“. Jest osobą kontaktową dla zainteresowanych, projektów i nauczycieli w dziedzinie kształcenia dorosłych i kształcenia ustawicznego. W ramach Centrum Informacyjnego OER (www.o-e-r.de) odpowiada on za transfer wiedzy z kształcenia dorosłych lub do kształcenia dorosłych i kształcenia ustawicznego.

Zdjęcie: DIE/ Lichtenscheidt


Share on Facebook Share on Twitter Epale SoundCloud Share on LinkedIn