Overslaan en naar de inhoud gaan
Blog
Blog

Als kleine organisatie stappen we pas mee in een Europees project als het écht helemaal ons ding is

De Rode Antraciet vzw werkt aan maximale interactie tussen gevangenen en de buitenwereld. Het uitgangspunt is dat elke mens deel uitmaakt van de samenleving. In een gevangenis is dat niet vanzelfsprekend. Vanuit die drijfveer brengt De Rode Antraciet vzw een groepsaanbod van sport en cultuur in de gevangenissen van Vlaanderen en Brussel. De voorbije jaren sloeg de organisatie de vleugels uit en keek over de grenzen heen. EPALE sprak met twee DRA-medewerkers hierover. "We hebben besloten dat we echt een duidelijk beeld willen van een project vooraleer ons ergens in te storten", klinkt het daar.

logo DRA
De Rode Antraciet vzw werkt aan maximale interactie tussen gevangenen en de buitenwereld. Het uitgangspunt is dat elke mens deel uitmaakt van de samenleving. In een gevangenis is dat niet vanzelfsprekend. Vanuit die drijfveer brengt De Rode Antraciet vzw een groepsaanbod van sport en cultuur in de gevangenissen van Vlaanderen en Brussel. 

Gevangenen krijgen hierdoor als mens de ruimte voor engagement, zelfontplooiing en sociale verbinding. De Rode Antraciet realiseert dit aanbod voor en met gevangenen. Met een netwerk van partners brengt De Rode Antraciet zuurstof van buiten de gevangenis naar binnen. En realisaties en verhalen uit de gevangenis naar buiten.

Bekijk hier het voorstellingsfilmpje van De Rode Antraciet:

Ondertussen werken er 27 medewerkers bij De Rode Antraciet. De voorbije jaren sloeg de organisatie de vleugels uit en keek over de grenzen heen. Dit leverde veel know-how die nu geïntegreerd wordt in de werking. De Rode Antraciet coördineerde een Grundtvig-project PANEL: Positive Aspects of Nonformal Education and Learning (2007- 2009) en nam deel aan EdUkit: Educational toolkit for breaking down walls (2010-2011).

Doel van deze projecten was het uitwisselen van ervaringen met andere partners in Europese landen die ook actief zijn in de gevangeniscontext. Zo bezochten ze een aantal sociaal-culturele werkers en cursusbegeleiders gevangenissen in Denemarken, Noorwegen, Roemenië en het Verenigd Koninkrijk. Ook werden er delegaties ontvangen uit deze landen in Antwerpen, Leuven en Turnhout.  

Ook het sportluik engageert zich internationaal: van 1 januari 2011 tot 30 juni 2012 was De Rode Antraciet verantwoordelijk voor het Europees project 'Prisoners on the move' dat onderzocht hoe 'sociale inclusie door sport' binnen de gevangenissen gestalte kan krijgen.

EPALE sprak met Kris Hermans, coördinator Sport en Gino Campenaerts, stafmedewerker die ook mee aan het culturele luik werkt. Kris trok in 2010-2012 het ‘Prisoners on the move’-project.

sport in de gevangenis
Kris Hermans: ‘Prisoners on the move’ ging over sociale inclusie via sport. We onderzochten hoe sport kon bijdragen tot een geslaagde re-integratie in de maatschappij. Dat was een erg interessant project waar we ook veel partners konden uit puren. Toen viel het sportluik nog onder het directoraat-generaal van ‘Education and Culture’ van de Europese Commissie, terwijl dat nu afgescheurd is.

Gino Campenaerts: 2014 was het Europese Jaar voor Sport in Gevangenissen. De Raad van Europa organiseerde daarvoor een conferentie in Parijs waar wij aan meewerkten. We evalueerden het onderzoek naar hoe het gesteld is in Europa met sport in onze gevangenissen. Dat zette ons toen als (relatief kleine) organisatie Europees op de kaart. Dat merken we nu nog omdat we geregeld vragen krijgen (bv. uit Nederland, of uit Spanje) voor samenwerking. Dus men kent ons wel. En nu zijn we aan het zoeken hoe we dat verder kunnen zetten.

Hebben jullie al concrete Europese plannen?

Gino Campenaerts: We zijn aan het rondkijken… Als het helemaal duidelijk is wat we zelf willen, gaan we kijken in welk Europees programma we daar eventueel mee terecht kunnen. We denken aan enkele pistes. We willen graag het niet-formele leren in gevangenissen verder vorm geven. We kijken daarvoor niet alleen naar sport, maar ook naar cultuur. Onder cultuur verstaan we zowel sociaal-artistiek  als sociaal-cultureel werk, maar ook dat niet-formele leren. Op de EPEA-conferentie eind 2015 is nog maar eens gebleken dat wij daar in België tekort schieten. Leren in de gevangenis gaat immers meestal over formeel leren en voor onze doelgroep werkt dat niet altijd zo goed.

Kris Hermans: Daarom komen andere organisaties vaak bij ons terecht als zij ook in die richting denken, net omdat wij de enigen zijn die in de gevangenis ook met niet-formeel en informeel leren bezig zijn. En sport speelt daarin een belangrijke rol. Het FEFI-project (Finding Education for Female Inmates) illustreert dat. Daarin werd sport gelinkt aan educatie.

Gino Campenaerts: Vooral de participatie van de gedetineerden is belangrijk voor De Rode Antraciet. Dat zit ook in onze opdracht van de Vlaamse Gemeenschap en daar willen we natuurlijk op inzetten. Dit wil zeggen dat de gedetineerden betrokken moeten zijn in alle mogelijke echelons in de gevangenis. In 2017 gaan we daar effectief een publiek event voor organiseren, samen met de VUB en nog een aantal andere partners.

Wat is jullie strategie voor Europese samenwerking?

Kris Hermans: We formuleerden daar recent 4 pistes voor:

  • Sport en sociale inclusie
  • Sport en werk
  • Sport en educatie
  • Sport en participatie

We kregen al wel wat voorstellen vanuit Nederland. Daar werkt men met samen met voetbalclubs die in de gevangenis training komen geven. Ze engageren zich ook om ex-gedetineerden tewerk te stellen bij hun sponsors. Zij kijken ook wel naar ons, voor onze know-how. Maar wij zijn een relatief kleine organisatie, wij kunnen niet op alles inzetten. Wij hebben niet de mogelijkheden om in 2 à 3 projecten tegelijk betrokken te zijn. Gino is bijvoorbeeld slechts voor 15% vrijgesteld om op Europese projecten te werken. Daar spring je natuurlijk niet ver mee en ons Europees werk mag nooit ten koste van ons dagelijks werk gaan. Bijvoorbeeld ‘Prisoners on the move’ heeft mij indertijd bloed, zweet en tranen gekost. Daarom hebben we nu goede afspraken gemaakt: die 15% dient om het juiste project te vinden, maar niet om het project te runnen daarna natuurlijk.

Stond tegenover dat 'bloed, zweet en tranen' iets tegenover als compensatie? Heb je er ook iets uitgehaald?

Gino Campenaerts: Dat heeft zeker ook veel opgebracht. Op het ogenblik dat we het project binnenhaalden, en het overal werd gepubliceerd in het sportlandschap… Dat heeft ons als organisatie op de kaart gezet. Voor onze organisatie – en zeker dan voor sport – is het de beste stap ooit geweest… We hebben toen ook een aantal fouten gemaakt, een aantal beginnersfouten… Maar daar hebben we eigenlijk heel veel uit geleerd. We hebben er bijvoorbeeld uit geleerd dat we eerst goed moeten weten wat we écht willen doen, en daar naar op zoek gaan. We zijn dus kritisch geworden, en dat is goed.

Kris Hermans: In ons (Europees) denken, staan we tamelijk ver, denk ik. Daarom staan we altijd open voor andere organisaties en andere project om in mee te stappen. Zo hebben we nog een ander aanbod gekregen vanuit Nederland. Daarin wilden zij sportieve methodieken binnen formeel onderwijs binnen brengen. Daarvoor hebben wij toen gepast omdat dat een te-ver-van-ons-bed-show was. Het project was voor ons ook niet duidelijk genoeg om al mee in te stappen. De timing was ook te krap. Daarom hebben we op dat moment ‘neen’ gezegd. We hebben toen besloten dat we echt een duidelijk beeld willen van een project vooraleer ons ergens in te storten. Ik denk dat dat een gezonde houding is.

 

 

 

Login (0)

Want to write a blog post ?

Don't hesitate to do so! Click the link below and start posting a new article!

Laatste discussies

EPALE Discussie: Wat kunnen we doen om de volwasseneneducatie beter te maken voor mensen met een beperking?

In juni richt EPALE de schijnwerpers op hoe mensen met een beperking kunnen bijleren. We horen graag van jou hoe we volwasseneneducatie voor mensen met een beperking kunnen verbeteren. De schriftelijke discussie (in het Engels) zal plaatsvinden op 8 juni om 14 uur (CEST).
Meer

Vindt u het ook jammer dat de volwasseneneducatie nauwelijks bijdraagt aan het nieuwe decreet voor duaal leren?