Overslaan en naar de inhoud gaan
Blog
Blog

EPALE interview: Frauke Seynaeve over een professionele dansopleiding voor mensen met een (mentale of fysieke) beperking.

“We geloven in de interactie tussen de verschillen”, zegt Frauke Seynaeve, danscoach bij Platform-K over de mogelijkheden van een inclusief dansgezels

Visual Frauke Seynaeve

Mensen met een (mentale) beperking worden geconfronteerd met veel drempels als ze danser willen worden. Platform-K wil daar verandering in brengen met een professionele dansopleiding en inclusieve dansproducties. “We geloven in de interactie tussen de verschillen”, zegt Frauke Seynaeve, danscoach bij Platform-K over het potentieel van een inclusief dansgezelschap.

Platform K

Kan je wat meer vertellen over Platform-K?

Platform-K is een danscompagnie die professionele dansvoorstellingen maakt met dansers met en zonder beperkingen. Een selectie van 20 dansers volgt het trainingsprogramma. Momenteel is de jongste danser 17 en de oudste is in de 30. Ze krijgen een of twee dagen per week les, afhankelijk van hun niveau. Naast de danstraining leren ze ook vaardigheden die ze als professionele danser nodig hebben, zoals een professionele houding, lichaamsverzorging en samenwerken. We hebben een beginnersniveau en een meer gevorderde groep. Die werkt ook met andere leraars en choreografen aan projecten, tijdens uitwisselingen of residenties. Tijdens een residentie kan een choreograaf met een van onze dansers werken om een eigen stem en aanpak te ontwikkelen, zonder druk,. Enkele ervaren dansers gaan mee op tournee met een productie. Voor zo’n producties nodigen we gastchoreografen uit om een andere input te krijgen.

Elke jaar organiseren we open audities om nieuwe dansers de kans te geven aan te sluiten. We kijken of ze talent hebben, een interessante lichaamsexpressie en de motivatie om zich te engageren. Want danser worden, is echt wel een intens proces.

Heel belangrijk voor ons gezelschap is het label ‘speciaal’ te vermijden, we willen tot de gewone danswereld gerekend worden. Daarom trainen we onze dansers tot ze een kwalitatief en professioneel niveau halen.

Many people in a dance studio. They stand bent forward.

Welke drempels ervaren mensen met (mentale) beperkingen als ze danser willen worden?

Weinig gewone dansscholen staan open voor hen, dat is een van de grootste drempels denk ik . Ze vertrekken vanuit een vast idee over wat dans is en welk lichaam je daarvoor nodig hebt. Ik wil niet veralgemenen, we voelen ook dat er verandering in komt, maar de verwachting is vaak dat de hele groep hetzelfde doel haalt op dezelfde tijd. Mensen met een mentale beperking hebben echter meer tijd of een andere aanpak nodig, bijvoorbeeld meer visualisatie en meer begeleiding in hun leerproces. Dat voorziet een doorsneeschool meestal niet. Fysieke toegankelijkheid blijft ook een aandachtspunt. Rolstoelgebruikers vertellen vaak dat ze gewoon niet in de danszaal geraken door trappen en doordat er niemand is om hen te helpen.

Daarnaast zijn er veel vooroordelen over mensen met een mentale beperking. Er zijn ook weinig rolmodellen omdat er weinig dansers met een beperking zijn die op jonge leeftijd met dans starten en doorgroeien tot professioneel danser. Goed opgeleide dansers met een beperking zie je niet vaak op het podium, dus weten mensen met een beperking of hun omgeving niet dat er ook voor hen professionele mogelijkheden zijn. Ik hoop echt dat onze dansers anderen kunnen aanzetten om te kiezen voor een carrière als professioneel danser.

Ten slotte zijn mensen met een beperking vaak afhankelijk van hun omgeving. Ze hebben hun ouders of zorgverleners nodig, niet enkel voor praktische zaken zoals transport, maar ook om hen te motiveren, om op tijd te zijn, geen trainingen te missen en om thuis te oefenen. Als de directe omgeving hen niet steunt, eindigt de droom om danser te worden al meteen en dat is erg spijtig. Bij Platform-K vinden we het heel belangrijk om goed samen te werken met het thuisfront, zij zijn een belangrijke sleutel tot succes.

Three people sitting on a floor in a dance studio. The woman sitting in the middle is explaining something.

Platform-K geeft professionele danstraining. Waarom is dat professionele accent zo belangrijk?

Wij willen andere lichamen en een andere verbeeldingswereld tonen op het podium omdat we geloven in de interactie tussen verschillen. We stellen de vraag: “Wat is dans, in het bijzonder professionele dans, en hoe kunnen we, met onze dansers, deel zijn van die professionele danswereld? ”Professionele kennis en ervaringen zijn belangrijk voor onze dansers. Zo kunnen ze een evenwaardige artistieke identiteit ontwikkelen. Het publiek moet hen als dansers zien. Ze staan niet op het podium omdat ze een beperking hebben. Daarom geven we hen een professionele opleiding.

Vaak zijn mensen met een mentale beperking het niet gewend dat er verwachtingen aan hen gesteld worden. Vanaf hun geboorte belanden ze in een zorgsysteem, wordt er in hun plaats gekozen en beslist wat het beste is voor hen. We steken heel wat energie in het stimuleren van de dansers om eigen keuzes te maken, om over zichzelf na te denken, om hun dromen uit te spreken en we begeleiden hen om hun ambities waar te maken. Wij geloven in een growth mindset; we geloven in hun kansen om hun talenten te ontwikkelen, goed omkaderd. Bij Platform-K creëren we dat kader voor groei. We organiseren heel wat inclusieve projecten met andere professionele dansers. Dat stimuleert onze dansers en houdt hen een soort spiegel voor: zo is het om professional te zijn.

Natuurlijk zijn er verschillen, maar in die verschillen zitten heel veel mogelijkheden. Hoe creëren zij? Hoe creëer ik? Hoe kunnen we van elkaar leren? Het gaat over die uitwisseling, die openheid en over mekaar verrassen. Hoe vertaal je een stap of een beweging naar je eigen lichaam en hoe vind je gemeenschappelijkheid? Als ik een radslag doe bijvoorbeeld, hoe kan iemand in een rolstoel dat ook doen? Het zal er natuurlijk niet hetzelfde uitzien. Maar je kan op zoek gaan naar manieren om dezelfde dynamiek, de essentie van de beweging te tonen. Het is interessant om diversiteit maar toch eenheid te hebben, iedereen met zijn eigen taal.

Four people in a dance studio. They are doing the cow pose.

Hoe draagt het project bij aan (sociale) verandering, zowel in de danswereld als daarbuiten?

Het belangrijkste effect van ons werk is de perceptie van mensen met beperkingen. Onze laatste productie ‘The Goldberg Variations’ haalde een erg hoog niveau en de reacties van het publiek waren zeer positief. Niet alleen bij een publiek uit de sociale sector maar ook bij mensen die regelmatig dansvoorstellingen zien. We kunnen het idee van mensen met een mentale beperking als zorgbehoevend en zwak omkeren naar een beeld van sterke, onafhankelijke en zelfzekere mensen.  

Toen ik 8 jaar geleden bij Platform-K begon te werken, moesten we ons bewijzen en mensen overtuigen van ons werk. We moesten choreografen vragen, bijna smeken, om met ons te werken. Nu, nadat we veel geïnvesteerd hebben in onze dansers, is het het omgekeerde. Choreografen komen bij ons aankloppen en willen echt met hen werken. Na zoveel jaar dansen en creëren  met mensen die op een andere manier bewegen,  ieder met een ander lichaam, elk met een eigen inspiratie en verbeelding, doet dat deugd en is dat stimulerend.

Dans in het algemeen is empowerend, want je bezit en beheerst je lichaam, jij beslist wat je ermee doet. Het geeft een sterk gevoel van eigenaarschap en zelfredzaamheid. Ik ben zelf sterk overtuigd van het belang om je eigen lichaam te kennen en het op een positieve manier te gebruiken. Zeker als je veel zorg nodig hebt, wordt je lichaam geobjectiveerd, het is een voorwerp dat moet gekleed worden of op het toilet gezet. Maar als je je lichaam op een andere manier kan gebruiken, kan je er plezier aan beleven en ga je anders naar je lichaam kijken. In mijn ogen is dat empowerment ook een vorm van sociale verandering.


Frauke Seynnaeve is danser, dansleerkracht en danscoach. Bij Platform-K, een dansgezelschap uit Gent (België), is ze verantwoordelijk voor de dansopleiding van dansers met een beperking. Ze organiseert de wekelijkse danstraining en stages in andere dansscholen en gezelschappen.  Frauke studeerde Sociaal Werk, Dans en cultuurmanagement. En schreef de publicatie ‘Eigendraads’ over inclusieve dansopleiding samen met Danspunt, het Antwerps Conservatorium en Demos. 

EPALE Interviews footer

Login (5)

Wil je een andere taal?

Dit document is beschikbaar in meerdere talen. Kies de taal hieronder.

Want to write a blog post ?

Don't hesitate to do so! Click the link below and start posting a new article!

Laatste discussies

Wat staat er in de jobomschrijving van de centrumcoördinator?

'It's lonely at the top' voor de directeur van een centrum voor volwasseneducatie. Dat gevoel staat nergens beschreven in vacatures.
Dit is een oproep van om jobomschrijvingen te delen én een uitnodiging om het over het gevoel van eenzaamheid, of andere gevoelens, aan de top van een organisatie te hebben.

Meer

EPALE Discussie: Wat kunnen we doen om de volwasseneneducatie beter te maken voor mensen met een beperking?

In juni richt EPALE de schijnwerpers op hoe mensen met een beperking kunnen bijleren. We horen graag van jou hoe we volwasseneneducatie voor mensen met een beperking kunnen verbeteren. De schriftelijke discussie (in het Engels) zal plaatsvinden op 8 juni om 14 uur (CEST).
Meer