chevron-down chevron-left chevron-right chevron-up home circle comment double-caret-left double-caret-right like like2 twitter epale-arrow-up text-bubble cloud stop caret-down caret-up caret-left caret-right file-text

EPALE - Eiropas Pieaugušo izglītības e-platforma

Emuārs

8 manieren waarop u mensen kunt helpen om betere patiënten te worden

01/05/2016
Gáby VAN VUGT
Valoda: NL
Document available also in: EN

Patiënt zijn is best lastig. Afspraken met zorgverleners duren vaak te kort en dat kan de patiënt een opgejaagd gevoel geven. Patiënten hebben soms pijn of ze zijn bang en overdonderd. Deze moeilijkheden worden nog eens versterkt als de patiënt moeite heeft met het lezen, schrijven of spreken van de taal.

U kunt, als docenten, familieleden en vrienden, daarbij helpen. Hieronder volgen enkele manieren om van de mensen voor wie u zorgt en om wie u geeft betere patiënten te maken.

 

1. Help mensen bij de voorbereiding op een afspraak met een zorgverlener

Praat met degene die een afspraak heeft over manieren om de tijd die hij of zij met een arts of andere zorgverlener doorbrengt zo goed mogelijk te benutten. Een daarvan is de voorbereiding op wat er tijdens het korte spreekuur moet worden besproken. Veel patiënten vinden het handig om een lijstje met klachten te maken, dat ze vervolgens meenemen naar hun afspraak. Ook kunt u het met de patiënt hebben over manieren om te onthouden wat de dokter heeft gezegd. Voorbeelden daarvan zijn aantekeningen maken, of het gesprek opnemen.

 

2. Vraag of de patiënt wil dat iemand met hem of haar meegaat naar de afspraak

Dit is vooral belangrijk als de patiënt verwacht dat hij of zij slecht nieuws te horen krijgt, ingewikkelde instructies moet onthouden of belangrijke beslissingen moet nemen over zijn of haar gezondheid. Help de patiënt te beslissen wie hij of zij moet vragen en hoe diegene kan helpen tijdens en na de afspraak.

 

3. Leg patiënten uit hoe ze symptoen duidelijk onder woorden kunnen brengen 

Artsen kunnen gemakkelijker een diagnose stellen en aanbevelingen doen voor behandeling als ze precies begrijpen wat een patiënt mankeert. Patiënten kunnen daarbij helpen door bij te houden wat het probleem is, wanneer het begon en hoe vaak het zich voordoet en deze informatie vervolgens duidelijk kenbaar te maken. U kunt helpen door voorbeelden te geven en samen met de patiënt aan de formulering te werken. Zo kan een patiënt met chronische knieklachten tegen de dokter zeggen: “Als ik ’s ochtends opsta voelt mijn knie wat stijf aan”. Zijn de symptomen echter acuter, dan kan de patiënt zeggen: “Deze pijn kwam ineens opzetten en hij is zo hevig dat ik niet kan lopen of zelfs maar rechtop staan”.

 

4. Stimuleer patiënten om vragen te stellen 

Het is belangrijk om vragen te stellen tijdens afspraken met zorgverleners, maar het kan moeilijk zijn om op zo’n moment helder na te denken. Praat van tevoren over de juiste vragen en oefen desnoods in het stellen ervan. Veel mensen vinden het nuttig om vragen te formuleren volgens het schema van AskMe3:
 

1) Wat is mijn belangrijkste probleem?

2) Wat moet ik er aan doen?

3) Waarom moet ik dat doen?
 

Hier kunt u meer informatie vinden over AskMe3.

 

5. Gebruik een pillendoos voor de juiste inname van medicijnen 

Overzicht bewaren over medicijnen is lastig, vooral wanneer patiënten per dag meerdere pillen op wisselende tijdstippen moeten innemen. U kunt helpen door patiënten te stimuleren hun medicijnen te bewaren in een pillendoos met een indeling naar dag en tijdstip. Met dergelijke pillendozen is het in één oogopslag duidelijk welke medicijnen wanneer moeten worden ingenomen.

 

6. Help patiënten hun eigen medische dossier op te bouwen 

Patiënten zijn in veel opzichten experts op het gebied van hun eigen gezondheid. Het kan echter lastig zijn om belangrijke informatie op een overzichtelijke manier bij te houden. Ik vond het, net als veel anderen, handig om een eigen gezondheidsdossier aan te leggen. Dat is te vergelijken met het dossier waarin de dokter de diagnoses, behandelingen en onderzoeksresultaten van een patiënt vastlegt. Het medisch dossier dat ik voor mezelf bijhoud is een ordner met tabbladen voor onderzoeksresultaten, medische verslagen, vragen die ik moet stellen, aantekeningen die ik tijdens afspraken heb gemaakt, medicatieoverzichten en belangrijke medisch-juridische documenten. Ik gebruik deze ordner al jaren en vóór elke afspraak kijk ik erin.

 

7. Praat over het herkennen van een spoedgeval 

Dit betekent onder andere dat u weet op welke symptomen u moet letten bij een patiënt, hoe snel u moet reageren en wie u moet inschakelen voor hulp. Als u weet wat u moet doen bij een spoedgeval kan dat levens redden.

 

8. Beveel bronnen aan voor meer informatie

Stel patiënten in staat om zo veel mogelijk te weten te komen over gezondheid en ziekte. U kunt helpen door hen te informeren over betrouwbare, actuele en patiëntvriendelijke bronnen. Dat kunnen websites zijn, maar ook apps, artikelen, telefonische hulpdiensten, blogs en verenigingen. Een zeer goede website om te zoeken naar begrijpelijke informatie over gezondheid in het Engels en het Spaans is healthfinder.gov van het Office of Disease Prevention and Health Promotion, het bureau voor ziektepreventie en gezondheidsbevordering van de Amerikaanse overheid.

 

Helen Osborne wordt algemeen beschouwd als deskundige op het gebied van gezondheidsgeletterdheid. Zij is voorzitter van Health Literacy Consulting, oprichter van Health Literacy Month en presentator van de via podcast uitgezonden interviewreeks ‘Health Literacy Out Loud’. Daarnaast is Helen auteur van het met onderscheidingen bekroonde boek ‘Health Literacy from A to Z: Practical Ways to Communicate Your Health Message, Second Edition’. Meer informatie over de activiteiten en de achtergrond van Helen Osborne kunt u vinden op healthliteracy.com (externe link). Ook kunt u rechtstreeks contact met haar opnemen via helen@healthliteracy.com.
 

Share on Facebook Share on Twitter Epale SoundCloud Share on LinkedIn