Skip to main content
Blog
Blog

Is mó an meán ná an teachtaireacht

Daren Okafo, 'Innovations and Research Manager' Áisíneacht Náisiúnta Litearthachta do Aosaigh, a scríobh. Má féachaimid trí shúil na hOideolaíochta Criticiúla agus sinne ag díriú ar shraith ar bith de na róil a d’fhéadfadh a bheith ag na meáin shóisialta i bhfoghlaim aosach a breathnú ní mór dúinn cuimhneamh ar an rud ar thagair Freire dó mar a bheith ag léamh an fhocail agus an tsaoil ar aon (Freire, 1998, 2000; Freire & Macedo, 1987; Kahn & Kellner, 2007). Is ionann focal na meán sóisialta, isteach is amach, agus a chuid ‘téacsanna’ - an rud ar a nglaonn Manovich déantáin mheitea-mheán físeán/íomhá/téacs-bhunaithe a líonann ár láithreacht ar líne (Manovich, 2001). Má bhímid ag léamh saoil na meán sóisialta áfach, iarrtar orainn fírinní níos doimhne an mheáin féin a thuiscint. Cé a thógann agus cé a chothabhálann an meán seo, cad iad na hideolaíochtaí atá i gcroílár an phróisis sin, conas atá siad ionchódaithe ina eisint agus conas a dhéanann sé seo suibiachtaí dínn dá rún ionchódaithe? Má iarraimid ar fhoghlaimeoirí na huirlisí nua líonraithe seo a chur chun úsáide san oideachas aosach, an bhfuil ar ár gcumas a chinntiú gur feasach dóibh (agus dúinne) an dá choincheap seo agus go bhfuil siad agus sinne i mbun dialóige criticiúla leo? Is ionann sin agus a rá - an ea nach bhfuil de dhualgas orainn mar oideoirí foghlaim a éascú a chuimsíonn an dá rud, na meáin agus an meán é féin?

The below blog was originally written in English and translated into Irish. 

 

Daren Okafo, 'Innovations and Research Manager' Áisíneacht Náisiúnta Litearthachta do Aosaigh, a scríobh. 

 

Má féachaimid trí shúil na hOideolaíochta Criticiúla agus sinne ag díriú ar shraith ar bith de na róil a d’fhéadfadh a bheith ag na meáin shóisialta i bhfoghlaim aosach a breathnú ní mór dúinn cuimhneamh ar an rud ar thagair Freire dó mar a bheith ag léamh an fhocail agus an tsaoil ar aon (Freire, 1998, 2000; Freire & Macedo, 1987; Kahn & Kellner, 2007). Is ionann focal na meán sóisialta, isteach is amach, agus a chuid ‘téacsanna’ - an rud ar a nglaonn Manovich déantáin mheitea-mheán físeán/íomhá/téacs-bhunaithe a líonann ár láithreacht ar líne (Manovich, 2001). Má bhímid ag léamh saoil na meán sóisialta áfach, iarrtar orainn fírinní níos doimhne an mheáin féin a thuiscint. Cé a thógann agus cé a chothabhálann an meán seo, cad iad na hideolaíochtaí atá i gcroílár an phróisis sin, conas atá siad ionchódaithe ina eisint agus conas a dhéanann sé seo suibiachtaí dínn dá rún ionchódaithe? Má iarraimid ar fhoghlaimeoirí na huirlisí nua líonraithe seo a chur chun úsáide san oideachas aosach, an bhfuil ar ár gcumas a chinntiú gur feasach dóibh (agus dúinne) an dá choincheap seo agus go bhfuil siad agus sinne i mbun dialóige criticiúla leo? Is ionann sin agus a rá - an ea nach bhfuil de dhualgas orainn mar oideoirí foghlaim a éascú a chuimsíonn an dá rud, na meáin agus an meán é féin?

Is féidir le hobair Raymond Williams, teoiricí cultúir agus oideoir aosaigh de chuid na Breataine, solas áisiúil a chaitheamh ar na féidearthachtaí a ghabhann le bheith ag féachaint ar thorthaí ár gcuid iarrachtaí mar oideoirí agus mar fhoghlaimeoirí (iarrachtaí tharlaíonn trí mheán na teicneolaíochta) mar iarrachtaí atá á dtiomáint i bpáirt nó go príomha fiú amháin, ag gníomhú - gur féidir linn idirghabháil mar rannpháirtithe gníomhacha agus athrú teicneolaíoch a stiúradh chun go léireoidh sé ár gcuid mianta agus ár gcuid riachtanas féin. I gcodarsnacht le cinnteachas teicneolaíochta, is é sin, úsáid teicneolaíochtaí nua sa tsochaí a bheith saintreorach, a tionchar a bheith réamhchinntithe agus, den chuid is mó de, gan a bheith ar ár gcumas idirghabháil a dhéanamh leis, d’fhéach Williams (agus roinnt smaointeoirí eile níos déanaí sa bhall seo cosúil le Giroux, Sandlin, Fuchs, Hands srl) ar ábhair chultúrtha mar rudaí a bhí ag teacht faoi úinéireacht ár dteagmhála le teicneolaíochtaí diaidh ar ndiaidh. Dá bharr sin cuireann sé ar ár gcumas féachaint ar ghníomhú mar rud atá i gcroílár den rud atá á chruthú seachas den rud atá á fhorordú ag an meán. An ábhar misnigh dúinne mar sin, mar oideoirí aosach, go bhfuil ar chumas orainn é a athmhúnlú trínár n-iarrachtaí feasacha a dhéantar le comhfhios criticiúil i dtreo is gur fearr a léireodh sé a bhfuil i gceist againne agus ag ár bhfoghlaimeoirí leis an saol ar líne d’ainneoin na n-ídé-eolaíochtaí atá ionchódaithe sna meáin shóisialta nua?

Chonaic mé é seo go soiléir le déanaí i saothar roinnt oideoirí ag ionad oideachais aosaigh áitiúil in Éirinn. Mar chuid den togra Erasmus+ IDEAL bhí Niamh Maguire agus Kathie Orr ag obair le foghlaimeoirí aosach chun cuir chuige nua nuálacha a chíoradh i leith ardáin shóisialta ar líne a úsáid ó thaobh éascaithe de agus, rud atá spéisiúil go leor, ó thaobh na bhfoghlaimeoirí de araon. Is ceart mar a thug siad faoi deara nach amháin gur bhain foghlaimeoirí úsáid as an teicneolaíocht laistigh de raon na hoibre éascaithe chun cuspóirí den gclár a chríochnú ach, a luaithe agus a bhí an t-eolas acu, thug roinnt díobh faoi thriallacha agus faoi tháirgí agus acmhainní dá gcuid féin a chruthú. Agus iad ag dul i dteagmháil leis an meán féin rinne siad déantáin nuálacha a léirigh a gcuid suimeanna féin. Tháirg siad eolas a bhí fréamhaithe go domhain in eispéireas agus in imní atá mar chuid dá saoil féin. Sílim gur féidir leis an gcineál seo caidrimh leis na meáin shóisialta - leis an saol i dteannta leis an bhfocal - cabhrú linn foghlaimeoirí a chumasú aistriú ó bheith mar chliaint agus mar chustaiméirí na n-ardán ollmhóra láidre seo chun a bheith ina n-úinéirí, ina gcruthaitheoirí agus ina nuálaithe.   

 

Tagairtí

 Freire, P. (1998). Pedagogy of freedom: Ethics, democracy, and civic courage. Rowman & Littlefield.

Freire, P. (2000). Pedagogy of the oppressed. Bloomsbury Publishing.

Freire, P., & Macedo, D. (1987). Reading the word and the world. Westport, CT: Bergin & Garvey.

Kahn, R., & Kellner, D. (2007). Paulo Freire and Ivan Illich: technology, politics and the reconstruction of education. Policy Futures in Education

Manovich, L. (2001). The language of new media. MIT press.

Login (2)

Logáil isteachCláraigh chun tuairimí a phostáil.

Ag iarraidh teanga eile?

Tá an doiciméad seo ar fáil i dteangacha eile freisin. Roghnaigh ceann anseo thíos.

Want to write a blog post ?

Don't hesitate to do so! Click the link below and start posting a new article!