Pasar al contenido principal
Blog
Blog

Pociąg do Niemiec

Ostatnio byłam na wizycie studyjnej w Grecji, w Atenach, gdzie trudną sytuacje imigrantów i uchodźców widać gołym okiem, nie trzeba się podpierać danymi statycznymi, żeby zobaczyć, że rząd nie ma pomysłu, jak im mądrze pomóc. Organizacje, z którymi się spotykaliśmy, nie specjalizowały się wyłącznie w działaniach na rzecz  imigrantów i uchodźców, ale także one podejmowały pewnie działania edukacyjne (głównie nauka języka, kursy zawodowe i kompetencji społecznych) oraz integrujące społeczność. Wszyscy wskazywali na to, że dużym wyzwaniem dla pracujących z migrantami jest fakt, że często Grecja jest dla nich tylko przystankiem w drodze do Niemiec czy Szwecji. Bywa nawet tak, jak opowiada jeden z prezesów odwiedzonej przez nas organizacji, że przybywający na wyspę Lesbos uchodźcy nie mają świadomości, gdzie są i pytają o pociąg do Niemiec. Wyzwanie jest więc ogromne, zwłaszcza że edukacja to proces złożony i wieloletni.

Także w Polsce organizacje pozarządowe wspierają imigrantów i uchodźców, którzy oprócz problemów związanych z zaspokojeniem podstawowych potrzeb bytowych, narażeni są na kulturowe wyobcowanie  i dyskryminacje.

Jedną z takich organizacji jest Fundacja Ocalenie, która realizowała i realizuje m.in. działania edukacyjne skierowane do migrantów i migrantek. W 2014 roku w ramach projektu dotyczącego edukacji wielokulturowej prowadzili dwa kursy: Akademia dla edukatorów i edukatorek oraz Glottodydaktyka. Akademia przewidywała kilkuetapowe szkolenie dla cudzoziemców i cudzoziemek mieszkających w Polsce przygotowujących się do pracy jako edukatorzy międzykulturowi (do uczenia o własnej kulturze lub kulturach innych krajów). Mieli oni zapewniony bezpłatny kurs, obejmujący profesjonalne szkolenie trenerskie i aktualną wiedzę z wybranych obszarów wielokulturowości i edukacji wielokulturowej.

Glottodydaktyka natomiast to kurs przygotowujący cudzoziemców i cudzoziemki mieszkające w Polsce do roli nauczyciela uczącego swojego języka ojczystego jako obcego.

-Oba kursy miały za zadanie dać osobom uczestniczącym umiejętności, by mogły przekuć swoje zasoby (znajomość ojczystego języka/ kultury) w nową ścieżkę zawodową. Część osób rzeczywiście zaczęła zarabiać jako nauczyciele i nauczycielki języka i/lub edukatorzy i edukatorki. Z wieloma osobami po kursach zaczęliśmy stałą współpracę. Były to pierwsze tego typu działania w Polsce, zebrały sporo pozytywnych opinii – mówi Justyna Frydrych z Fundacji Ocalenie.

Poza tym co roku Fundacja prowadzi też zajęcia języka polskiego dla cudzoziemców, w których bierze udział ok. 500 osób.

 

Kilka lat temu  Fundacja Rozwoju Społeczeństwa Informacyjnego realizowała projekt „Biblioteka miejscem wielu kultur”, wychodząc z założenia, że biblioteki są na tyle przyjaznym miejscem dla lokalnych społeczności, że mogą się stać przestrzenią spotkań także dla przedstawicieli różnych kultur, a w rezultacie mogą w jeszcze pełniejszy sposób przyczyniać się do integracji i rozwoju swoich społeczności. W powiecie gorlickim, w Małopolsce, obok siebie mieszkają Polacy, Łemkowie, Ukraińcy, a do II wojny światowej mieszkali tu również Żydzi, obecnie wśród mieszkańców są katolicy, prawosławni, grekokatolicy oraz protestanci i świadkowie Jehowy. Charakterystyczną dla tego miejsca wielokulturowość i wielowyznaniowość dostrzegła i edukacyjnie wykorzystała biblioteka w Gorlicach, która zbudowała partnerstwo bibliotek i organizacji łemkowskich, działające na rzecz zachowania unikalnej kultury łemkowskiej i edukacji regionalnej  oraz wzmocnienia i poprawienia dobrosąsiedzkich relacji na gruncie lokalnym. Miejska Biblioteka Publiczna w Opolu realizowała cykl „Pogaduchy”- spotkania ze studentami z Ukrainy, poświęcone nauce języka polskiego i polskiej kulturze. „Podczas nauki języka studenci poznają współczesną kulturę polską, to, co się aktualnie dzieje w filmie, teatrze, literaturze. Omawiają codzienne zdziwienia międzykulturowe, na przykład to, że zagraniczne filmy w polskiej telewizji nie są, jak w większości krajów, dubbingowane, ale czytane przez lektora. Omawianie różnego rodzaju niespodzianek wynikających z różnic kulturowych i bieżące ich wyjaśnianie pomaga migrantom w łagodniejszym przechodzeniu przez szok kulturowy i zwiększa ich zdolność adaptacyjną do życia w nowym kraju na emigracji” czytamy w publikacji wydanej przez FRSI, opisującej dobre praktyki z projektu „Biblioteka miejscem wielu kultur”.

Idea żywej książki wykorzystywana w wielu bibliotekach w całej Polsce znakomicie realizuje edukacyjną misję tych instytucji. Książki to osoby dotknięte stereotypami, wykluczeniem czy niewidoczne w naszym społeczeństwie, (w tym właśnie imigranci), które można „wypożyczyć” i na własne uszy przekonać się, jak żyje się takiej osobie w obcym kulturowo kraju- w tym przypadku mamy do czynienia z edukacją po obu stronach (nomen omen)- „książka” się otwiera na innych ludzi, uczy się ich reakcji, poznaje różne punkty widzenia, uczy się rozmawiać o sobie, swoich problemach, emocjach, druga strona poznaje osobiście „niewiadome”.

W Gdańsku, przy prezydencie miasta powstał zespół ds. modelu integracji imigrantów, który działa także w obszarze edukacji. W modelu czytamy, że :  „Pilotażowe badania fokusowe prowadzone wśród studentów zagranicznych i studentów polskich na Wydziale Nauk Społecznych Uniwersytetu Gdańskiego oraz analiza programów i procedur przyjmowania na studia osób z zagranicy wskazały na następujące trudności, z jakimi spotykają się zagraniczni studenci: brak na uczelnianych stronach internetowych informacji w innych językach niż polski na temat kierunków studiów oraz objaśnień procedur wspierających proces kształcenia studenta z zagranicy, poczucie wyobcowania i braku kontaktu z polskimi studentami i kadrą akademicką, brak zróżnicowanej oferty edukacyjnej w języku innym niż polski, brak ze strony studentów i kadry otwartości w stosunku do odmiennej kultury oraz brak wrażliwości kulturowej, nieznajomość kultury i obyczajów polskich, brak kompleksowego wsparcia informacyjnego, edukacyjnego i antydyskryminacyjnego dla osób doświadczających różnych trudności wynikających z kontaktu z odmienną kulturą, brak instytucjonalnego wsparcia dla studentów polskich gotowych do podejmowania inicjatywy prowadzenia działań animacyjnych, wspierających proces integracji studentów z różnych kultur, rozproszenie informacji dotyczących: Gdańska, uczelni, procedur pobytowych, praw i obowiązków studenta, trybu reagowania na przemoc i dyskryminację”. Do wyżej sformułowanej diagnozy określono odpowiednie rekomendacje i rozwiązania.

Tych działań jest zdecydowanie więcej, ale znowu, bez podpierania się żadnymi danymi,  można stwierdzić, że wyzwań na tym polu jest bardzo dużo i choć nie jesteśmy Grecją, problem migracyjny czy uchodźczy nie jest dla nas aż tak dotkliwy, to i tak brakuje pieniędzy, ludzi i działań, a obecnie także klimatu politycznego do wdrażania systemowych działań edukacyjnych skierowanych do migrantów i migrantek oraz społeczności polskiej, aby chociażby Ukrainka czy Ukrainiec nie były w naszej (i w ich samych) świadomości tanią siłą roboczą, a mieli zapewnione godne życie w polskiej rzeczywistości. Nawet jeśli to brzmi naiwnie.

Wykorzystano:  

„Wielokulturowa Biblioteka” wyd. Fundacja Rozwoju Społeczeństwa Informacyjnego Warszawa 2014

Fundacja Ocalenie https://ocalenie.org.pl/

https://www.facebook.com/FundacjaOcalenie/videos/968125829887979/

https://www.youtube.com/watch?v=-LWyo5YETQM&feature=youtu.be&list=UUfHD…

https://igimag.pl/2018/05/polska-nie-jest-kraj-dla-uchodzcow/

Jestem z Gdańska. Model integracji imigrantów. Wyd. przez Urząd Miejski w Gdańsku, czerwiec 2016

 

Monika Hausman-Pniewska – trenerka i animatorka, od wielu lat związana z sektorem pozarządowym i edukacją dorosłych, zwłaszcza tą pozaformalną i nieformalną, w działaniu. Jest wiceprezeską Stowarzyszenia Trenerów Organizacji Pozarządowych STOP. Pracuje w Federacji Organizacji  Socjalnych Województwa Warmińsko-Mazurskiego FOSa w Olsztynie. Ambasadorka EPALE.

 

Zobacz także:

JOBfirma, jako edukacyjne narzędzie inkluzji społecznej

JAK UCZY SIĘ SPOŁECZNOŚĆ? OBSZARY REWITALIZOWANE

Przychodzi dorosła osoba do doradcy zawodowego

Zagrajmy w domowy budżet

Login (0)

Users have already commented on this article

Inicia sesión o Regístrate para publicar comentarios.

Want to write a blog post ?

Don't hesitate to do so! Click the link below and start posting a new article!

Últimos debates

Enfoques temáticos de la EPALE 2021. ¡Empecemos!

Os invitamos a enriquecer con vuestras aportaciones y conocimientos lo que va a ser un año intenso. Empecemos por participar en este debate en línea. El debate en línea tendrá lugar el martes 9 de marzo de 2021 de 10 a 16 horas CET. La discusión escrita será introducida por un directo con una introducción a los focos temáticos de 2021, y será presentada por Gina Ebner y Aleksandra Kozyra de la AEEA en nombre del Consejo Editorial del EPALE.

Más

Discusión de EPALE: Aprendizaje mixto en la educación de adultos

En este contexto, el jueves 26 de noviembre de 2020, a partir de las 10.00 horas hasta las 16.00 horas CET, EPALE acogerá un debate en línea sobre el aprendizaje mixto en la educación de adultos. El debate tendrá un nuevo formato, comenzando a las 10 con una transmisión en vivo de 30 minutos, acompañado y seguido por el debate sobre los comentarios de la plataforma.

Más